THÔNG TIN CHI TIẾT


Vì lợi ích của bản thân và gia đình - không chọn bảo hiểm xã hội một lần

Diễn ra vào lúc: 14:30 - Ngày 24/05/2022

Chương trình tiếp nhận câu hỏi từ hôm nay tại địa chỉ www.doithoai.danang.gov.vn, thư điện tử: doithoai@danang.gov.vn hoặc qua số điện thoại: 0236.1022/nhấn số 1 (Trong thời gian diễn ra buổi đối thoại)
Chương trình đối thoại trực tuyến của Cổng Thông tin điện tử thành phố được cập nhật liên tục tại địa chỉ www.doithoai.danang.gov.vn và fanpage của chương trình tại địa chỉ https://www.facebook.com/congthongtindientutpdanang
Quý vị  có thể tham dự và đặt câu hỏi trực tiếp tại buổi đối thoại cùng chúng tôi, thông tin đăng ký xin vui lòng gửi thư điện tử về địa chỉ doithoai@danang.gov.vn.
Số câu hỏi tham gia/Số câu hỏi đã trả lời: 15/ 15
Xem Hoàng Duy hỏi:
Tôi đã nhận BHXH 01 lần vào năm 2016. Tôi sắp ký hợp đồng lao động với một doanh nghiệp nước ngoài trên địa bàn. Tôi nghe nói là mỗi người chỉ có một mã số BHXH duy nhất. Tuy nhiên, mã số BHXH trước đó tôi đã nhận BHXH 01 lần. Vậy tôi làm gì để được cấp mã số BHXH mới.


Theo quy định mỗi người tham gia chỉ được cấp 01 mã số BHXH duy nhất trong suốt quá trình tham gia BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN. Vì vậy, khi tiếp tục tham gia BHXH ở công ty mới bạn cung cấp mã số BHXH đã được cấp trước đó cho công ty mới để làm thủ tục đăng ký đóng BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN mặc dù mã số BHXH đó đã nhận BHXH 01 lần.




Xem Phương Thảo hỏi:
Xin hỏi Chương trình theo quy định thì trường hợp đã làm thủ tục và nhận BHXH 1 lần thì có được nhận chế độ hỗ trợ theo Nghị quyết 116 nữa không? 

Khoản 2 Điều 1 Quyết định số 28/2021/QĐ-TTg ngày 01/10/2021 của Thủ tướng Chính phủ Quy định về việc thực hiện chính sách hỗ trợ người lao động và người sử dụng lao động bị ảnh hưởng bởi đại dịch COVID-19 từ Quỹ bảo hiểm thất nghiệp quy định đối tượng nhận hỗ trợ là Người lao động đã dừng tham gia bảo hiểm thất nghiệp do chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc trong khoảng thời gian từ ngày 01 tháng 01 năm 2020 đến hết ngày 30 tháng 9 năm 2021 có thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp được bảo lưu theo quy định của pháp luật về việc làm, không bao gồm người đã có quyết định hưởng lương hưu hàng tháng.
Vậy nên, trường hợp NLĐ đã hưởng BHXH một lần, mà chưa hưởng BHTN, có thời gian tham gia BHTN trong khoảng thời gian theo quy định nêu trên từ ngày 01/1/2020 đến hết 30/9/2021 thì vẫn được hưởng chế độ theo Nghị quyết 116. 
Tuy nhiên, ngày 20/12/2021 là thời hạn cuối cùng tiếp nhận đề nghị hỗ trợ theo quy định tại Quyết định số 28/2021/QĐ-TTg nêu trên.




Xem Ngọc Tuấn, Liên Chiểu hỏi:
 Do ảnh hưởng của dịch Covid-19 nên Em chưa tìm được việc làm. Em muốn biết thời gian tham gia BHXH trong thời gian Em không đi làm thì sẽ như thế nào, thời gian tham gia BHXH bắt buộc của Em có bị mất đi không khi trong thời gian dài tôi chưa có việc làm và đóng BHXH.

Theo quy định tại Khoản 5 Điều 3 Luật BHXH thì thời gian đóng BHXH là thời gian được tính từ khi NLĐ bắt đầu đóng BHXH cho đến khi dừng đóng. Trường hợp NLĐ đóng BHXH không liên tục thì thời gian đóng BHXH là tổng thời gian đã đóng BHXH.
Như vậy, trường hợp của Em tạm dừng đóng BHXH thì thời gian đóng BHXH của Em được bảo lưu và cộng dồn khi bạn tiếp tục tham gia BHXH chứ không bị mất đi và cũng không bao giờ bị hủy mã số BHXH hay thời gian đóng BHXH của Em.




Xem Trương Sơn, Hòa Vang hỏi:
Một số người mong muốn rút BHXH một lần vì cho rằng cách tính đóng - hưởng hiện nay khiến NLĐ khi về hưu nhận được số tiền ít ỏi, không tương xứng với giá trị của đồng tiền thời điểm họ đóng vào do trượt giá, lạm phát … Bà có thể phân tích thêm về điều này? Những trường hợp lương hưu quá thấp thì lý do chủ yếu do đâu? 

Suy nghĩ này có thể là do NLĐ chỉ nhìn vào kết quả tính lương hưu của một số trường hợp thấp điển hình. Thực tế, quy định của chính sách đã tính đến yếu tố lạm phát hay trượt giá đối với tiền lương đóng BHXH của NLĐ không chỉ khi tính mức hưởng lương hưu mà còn đảm bảo yếu tố này trong suốt quá trình hưởng lương hưu của NLĐ, đảm bảo thu nhập của người hưởng lương hưu cơ bản đáp ứng nhu cầu của cuộc sống. Cụ thể:
- Khi tính mức hưởng lương hưu, tiền lương đã đóng BHXH làm căn cứ tính lương hưu của NLĐ đều được điều chỉnh: 
+ Đối với NLĐ đóng BHXH theo chế độ tiền lương do Nhà nước quy định thì tiền lương đã đóng BHXH được điều chỉnh theo mức lương cơ sở tại thời điểm hưởng chế độ hưu trí đối với NLĐ tham gia BHXH trước ngày 01 tháng 01 năm 2016. 
+ Đối với NLĐ đóng BHXH theo chế độ tiền lương do Nhà nước quy định mà bắt đầu tham gia BHXH từ ngày 01 tháng 01 năm 2016 trở đi và NLĐ đóng BHXH theo chế độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định thì tiền lương đã đóng BHXH để làm căn cứ tính mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH được điều chỉnh trên cơ sở chỉ số giá tiêu dùng của từng thời kỳ theo quy định của Chính phủ.
- Trong quá trình hưởng lương hưu, lương hưu của NLĐ liên tục được điều chỉnh trên cơ sở mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng và tăng trưởng kinh tế phù hợp với ngân sách nhà nước và quỹ BHXH. Năm 2022, dù tình hình kinh tế của nước ta có khó khăn nhưng lương hưu đã được điều chỉnh với mức chung là 7,4% từ ngày 01/01/2022. Những người nghỉ hưu trước ngày 01/01/1995 mà sau khi điều chỉnh theo mức chung, nếu có mức lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng dưới 2.500.000 đồng còn tiếp tục được điều chỉnh thêm. Điều này cho thấy, chính sách của Nhà nước rất quan tâm đến thu nhập của người hưởng lương hưu, nhất là với người hưởng lương hưu với mức thấp.
Trong thực tế, có một số trường hợp hưởng lương hưu với mức hưởng thấp, nguyên nhân chủ yếu là do NLĐ đóng BHXH với mức đóng thấp, thời gian đóng BHXH chỉ đạt thời gian tối thiểu (20 năm) và nhiều trường hợp là do NLĐ nghỉ hưu sớm trước tuổi quy định dẫn đến bị giảm trừ tỷ lệ phần trăm do nghỉ hưu trước tuổi (Hiện nay, cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi sẽ giảm 2% đối với cả nam và nữ). 




Xem Trần Thị Loan hỏi:
 Có ý kiến cho rằng đóng BHXH nhiều năm nhưng không may khi về hưu chỉ được lãnh 1-2 năm thì qua đời sẽ gây thiệt thòi, người thân có được thụ hưởng phần mà NLĐ về hưu xứng đáng được hưởng không? Đa phần người dân chỉ biết đến chế độ hưu trí mà chưa biết đến các chế độ khác của BHXH khi về hưu như BHYT, hưu trí, chế độ tử tuất… Bà có thể nói rõ hơn về những chế độ mà người tham gia BHXH được hưởng khi về hưu?

Theo quy định của Luật BHXH, người hưởng lương hưu được hưởng các quyền lợi sau: Lương hưu hàng tháng; được cấp thẻ BHYT miễn phí và khi chết thì thân nhân được hưởng trợ cấp tuất. Cụ thể: 
- Về lương hưu hàng tháng: Xin nhấn mạnh thêm, mức lương hưu này không phải là một mức cố định tại thời điểm nghỉ hưu mà sẽ được điều chỉnh trên cơ sở mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng và tăng trưởng kinh tế phù hợp với ngân sách nhà nước và quỹ BHXH.
- Về quyền lợi BHYT: Người hưởng lương hưu được cấp thẻ BHYT miễn phí từ khi hưởng lương hưu đến khi chết với quyền lợi hưởng cao (mức hưởng BHYT của người nghỉ hưu là 95%, trong khi mức hưởng BHYT của người mua BHYT hộ gia đình là 80%). Trong giai đoạn tuổi già, nguy cơ đối mặt nhiều hơn với ốm đau, bệnh tật nên việc được chia sẻ nguồn kinh phí khám chữa bệnh từ quỹ BHYT sẽ giảm bớt áp lực kinh tế cho con cháu của họ.
- Về chế độ tử tuất: Trong thời gian hưởng lương hưu, không may người hưởng lương hưu chết thì thân nhân sẽ được hưởng đầy đủ chế độ tử tuất, bao gồm: Thứ nhất là trợ cấp mai táng phí bằng 10 lần mức lương cơ sở tại tháng mà người hưởng lương hưu chết. Thứ hai là trợ cấp tuất hàng tháng hoặc trợ cấp tuất một lần.
Với các quy định nêu trên thì có thể thấy, quyền lợi về chế độ tử tuất đối với người hưởng lương hưu chết là khá cao. Trong quá trình tổ chức thực hiện, BHXH thành phố Đà Nẵng đã giải quyết cho nhiều trường hợp người hưởng lương hưu chết có từ 3, 4 thân nhân đủ điều kiện hưởng trợ cấp tuất hàng tháng, thậm chí có nhiều thân nhân là bố, mẹ, vợ, chồng, con được hưởng trợ cấp tuất hằng tháng vài chục năm sau khi con, vợ/chồng, bố/mẹ của họ qua đời. 
Mức trợ cấp tuất một lần đối với thân nhân của người đang hưởng lương hưu chết được tính theo thời gian đã hưởng lương hưu, nếu chết trong 02 tháng đầu hưởng lương hưu thì tính bằng 48 tháng lương hưu đang hưởng; nếu chết vào những tháng sau đó, cứ hưởng thêm 01 tháng lương hưu thì mức trợ cấp giảm đi 0,5 tháng lương hưu, mức thấp nhất bằng 03 tháng lương hưu đang hưởng.
Như vậy, có thể thấy, người tham gia BHXH khi hưởng lương hưu được hưởng rất nhiều quyền lợi trong quá trình hưởng lương hưu và ngay cả khi chết thì thân nhân của họ cũng được hưởng chế độ tử tuất với quyền lợi cao. 




Xem Phạm Quỳnh hỏi:
Tôi đã tham gia BHXH bắt buộc được 15 năm. Tôi có thể tham gia BHXH tự nguyện được không và thời gian tham gia BHXH bắt buộc trước đó có được cộng vào thời gian tham gia BHXH tự nguyện để hưởng lương hưu không hay tôi phải nhận BHXH 01 lần

Tại khoản 4 Điều 2 Luật BHXH quy định người tham gia BHXH tự nguyện là công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên và không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc theo quy định của pháp luật.
Tại khoản 5, Điều 3 Luật BHXH quy định thời gian đóng BHXH là thời gian được tính từ khi người lao động bắt đầu đóng BHXH cho đến khi dừng đóng. 
Căn cứ vào quy định trên thì Bạn có thể tham gia BHXH tự nguyện và thời gian tham gia BHXH bắt buộc trước đó được cộng vào thời gian tham gia BHXH tự nguyện để tính thời gian tham gia BHXH để được hưởng lương hưu (nếu đủ điều kiện về năm đóng và tuổi đời)
Bạn có thể liên hệ với Đại lý thu tại xã, phường hoặc Đại lý thu bưu điện hoặc cơ quan BHXH để làm thủ tục tham gia BHXH tự nguyện.




Xem Hồ Huy hỏi:
Cho tôi hỏi, vợ tôi sinh năm 1967, đóng BHXH trên 35 năm, Công ty cho nghỉ việc từ ngày 01/01/2021 và vợ tôi bệnh K từ năm 2015. Bây giờ, vợ tôi muốn được thanh toán BHXH 01 lần thì thủ tục cần làm những gì? thời gian bao lâu sẽ được nhận tiềṇ?

* Về thủ tục, hồ sơ:
Tại Quyết định số 166/QĐ-BHXH ngày 31/01/2019 của BHXH Việt Nam hướng dẫn về thành phần hồ sơ hưởng trợ cấp BHXH một lần theo quy định tại Điều 109 Luật BHXH; Điều 4, khoản 4 Điều 13, khoản 2 Điều 25 Thông tư số 56/2017/TT-BYT gồm:
- Sổ BHXH.
- Đơn đề nghị theo mẫu số 14-HSB.
- Đối với người ra nước ngoài để định cư phải nộp thêm bản sao giấy xác nhận của cơ quan có thẩm quyền về việc thôi quốc tịch Việt Nam hoặc bản dịch tiếng Việt được chứng thực hoặc công chứng một trong các giấy tờ sau đây:
+ Hộ chiếu do nước ngoài cấp.
+ Thị thực của cơ quan nước ngoài có thẩm quyền cấp xác nhận việc cho phép nhập cảnh với lý do định cư ở nước ngoài.
+ Giấy tờ xác nhận về việc đang làm thủ tục nhập quốc tịch nước ngoài; giấy tờ xác nhận hoặc thẻ thường trú, cư trú có thời hạn từ 05 năm trở lên của cơ quan nước ngoài có thẩm quyền cấp.
- Trường hợp bị mắc những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như: Ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS thì có thêm trích sao/tóm tắt hồ sơ bệnh án thể hiện tình trạng không tự phục vụ được; nếu bị mắc các bệnh khác thì thay bằng Biên bản giám định mức suy giảm KNLĐ của Hội đồng GĐYK thể hiện tình trạng suy giảm KNLĐ từ 81% trở lên và không tự phục vụ được.
- Trường hợp thanh toán phí GĐYK thì có thêm hóa đơn, chứng từ thu phí giám định; bảng kê các nội dung giám định của cơ sở thực hiện GĐYK.
- Bản khai cá nhân về thời gian, địa bàn phục vụ trong quân đội có hưởng phụ cấp khu vực theo mẫu số 04B-HBKV (ban hành kèm theo Thông tư số 181/2016/TT-BQP đối với người có thời gian phục vụ trong quân đội trước ngày 01/01/2007 tại địa bàn có hưởng phụ cấp khu vực mà sổ BHXH không thể hiện đầy đủ thông tin làm căn cứ tính phụ cấp khu vực).
* Về thời hạn giải quyết hồ sơ hưởng trợ cấp BHXH một lần được quy định tại Khoản 4 Điều 110 Luật Bảo hiểm xã hội số 58/2014/QH13 như sau:“Trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ theo quy định đối với trường hợp hưởng bảo hiểm xã hội một lần, cơ quan bảo hiểm xã hội có trách nhiệm giải quyết và tổ chức chi trả cho người lao động; trường hợp không giải quyết thì phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do”.
Tuy nhiên theo quy định tại Tiết 1.1.2 Khoản 1.1 Điều 7 Quyết định 166/QĐ-BHXH có hiệu lực từ ngày 01/5/2019 có quy định về thời hạn giải quyết hưởng bảo hiểm xã hội 1 lần như sau:
- Đối với giải quyết hưởng BHXH một lần, trợ cấp một lần đối với người đang hưởng chế độ hàng tháng ra nước ngoài để định cư: Tối đa 05 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan BHXH nhận đủ hồ sơ theo quy định.
Như vậy, quy định mới nhất của BHXH có hiệu lực từ ngày 01/5/2019 thì tối đa 05 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan BHXH nhận đủ hồ sơ theo quy định thì cơ quan BHXH sẽ giải quyết và tổ chức chi trả.




Xem Chương trình hỏi:
Xin trân trọng kính mời ông Nguyễn Văn Tiết - Phó Giám đốc BHXH thành phố chia sẻ đến các độc giả, người lao động về những ảnh hưởng khi người lao động chọn rút BHXH một lần?

Ông Nguyễn Văn Tiết - Phó Giám đốc BHXH thành phố trả lời:

Việc nhận BHXH một lần được coi là “lợi trước mắt, hại lâu dài” bởi ngay khi hưởng BHXH một lần toàn bộ thời gian đã đóng BHXH trước đó của NLĐ không được bảo lưu, đồng thời các quyền lợi của NLĐ sẽ bị hạn chế hơn rất nhiều so với tham gia BHXH cho đến khi đủ điều kiện để hưởng lương hưu, cụ thể khi được hưởng lương hưu NLĐ được hưởng các quyền lợi sau:
1) Về lương hưu: NLĐ được hưởng tiền lương hưu hàng tháng. Mức lương hưu không phải là một mức cố định tại thời điểm nghỉ hưu mà định kỳ được điều chỉnh tăng để đảm bảo giá trị. 
Trong 2 năm qua, dù tình hình kinh tế của nước ta có khó khăn nhưng lương hưu đã được điều chỉnh với mức chung là 7,4% từ ngày 01/01/2022. Điều này cho thấy chính sách của Nhà nước rất quan tâm đến thu nhập của người hưởng lương hưu.
2) Về quyền lợi BHYT: Người hưởng lương hưu được cấp thẻ BHYT miễn phí từ khi hưởng lương hưu đến khi chết với quyền lợi hưởng cao (mức hưởng BHYT của người nghỉ hưu là 95%, trong khi mức hưởng BHYT của người mua BHYT hộ gia đình là 80%). Trong giai đoạn tuổi già, nguy cơ đối mặt nhiều hơn với ốm đau, bệnh tật nên việc được chia sẻ phần lớn nguồn kinh phí khám chữa bệnh từ quỹ BHYT sẽ giảm bớt áp lực kinh tế cho gia đình họ. 
3) Về chế độ tử tuất: Trong thời gian hưởng lương hưu, không may người hưởng lương hưu chết thì thân nhân sẽ được hưởng chế độ tử tuất, bao gồm:
Thứ nhất là trợ cấp mai táng phí bằng 10 lần mức lương cơ sở tại tháng mà người hưởng lương hưu chết. 
Thứ hai là trợ cấp tuất hàng tháng (mức trợ cấp bằng 50% hoặc 70% mức lương cơ sở); hoặc trợ cấp tuất một lần.
Như vậy, có thể thấy, người tham gia BHXH khi hưởng lương hưu được hưởng rất nhiều quyền lợi trong quá trình hưởng lương hưu và ngay cả khi chết thì thân nhân của họ cũng được hưởng chế độ tử tuất trong khi người hưởng BHXH một lần chỉ được hưởng một số tiền cố định duy nhất và ra khỏi hệ thống BHXH, đánh mất đi cơ hội được hưởng an sinh xã hội dài hạn.




Xem Chương trình hỏi:
Người lao động sẽ chịu rất nhiều thiết thòi khi chọn BHXH một lần. Vậy thưa ông, trước thực trạng đó thì BHXH thành phố Đà Nẵng có đề xuất, giải pháp như thế nào để hạn chế việc rút BHXH một lần, đảm bảo an sinh xã hội lâu dài cho người lao động?

 Ông Nguyễn Văn Tiết - Phó Giám đốc BHXH thành phố trả lời:

Thời gian vừa qua, tốc độ hưởng BHXH một lần có chiều hướng qua các năm đều tăng là do chính sách hưởng BHXH một lần tạo điều kiện thuận lợi cho người lao động đồng thời hơn 02 năm qua còn do tác động tiêu cực của dịch bệnh covid-19. Dưới góc độ là cơ quan tổ chức thực hiện chính sách BHXH cho người lao động chúng tôi xin đề xuất một số giải pháp nhằm hạn chế việc rút BHXH một lần của người lao động:
- Thứ nhất, việc hưởng BHXH một lần tăng nhanh có liên quan mật thiết đến sự phát triển của kinh tế - xã hội. Vì vậy, Nhà nước cần có giải pháp tổng thể mang tính vĩ mô thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, mở rộng sản xuất, kinh doanh tạo việc làm, tăng thu nhập, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người lao động.
- Thứ hai, các cấp, các ngành tăng cường hơn nữa công tác tuyên truyền, thực hiện các hình thức tuyên truyền mới để đạt hiệu quả cao hơn trong việc đưa chính sách, pháp luật về BHXH đến với người dân, người lao động. Cần thực hiện tốt hơn nữa công tác tuyên truyền, để người lao động nhận thức được những bất lợi của việc hưởng BHXH một lần và thấy được những quyền lợi ưu việt khi có lương hưu.
- Thứ 3, khi đề xuất sửa Luật BHXH lần này cần có chính sách tăng quyền lợi đối với người lao động có thời gian tham gia BHXH chưa hưởng BHXH một lần.




Xem Lê Huân (trú phường Hòa Hải, quận Ngũ Hành Sơn) hỏi:
Tôi có tham gia đóng BHXH tại Công ty TNHH Sông Cầu được 12 năm. Năm 2015, tôi đã nhận BHXH 01 lần. Tôi nghe nói hiện nay có chính sách BHXH tự nguyện đóng 01 lần để về hưu. Tôi xin hỏi tôi có thể trả lại tiền BHXH 01 lần mà Tôi đã nhận năm 2015 để phục hồi lại 12 năm đóng BHXH không và nộp tiền để hưởng lương hưu không?

Tại khoản 1 Điều 9 Nghị định số 134/2015/NĐ-CP ngày 29/12/2015 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) về BHXH tự nguyện, người tham gia được chọn phương thức đóng hằng tháng; đóng 03 tháng một lần; đóng 06 tháng một lần; đóng 12 tháng một lần; đóng một lần cho nhiều năm về sau nhưng không quá 5 năm một lần; đóng một lần cho những năm còn thiếu đối với người tham gia BHXH đã đủ điều kiện về tuổi để hưởng lương hưu theo quy định nhưng thời gian đóng còn thiếu không quá 10 năm (120 tháng) thì được đóng cho đủ 20 năm để hưởng lương hưu.
Trường hợp của Bạn, đã tham gia BHXH được 12 năm, đã nhận BHXH 01 lần và hiện nay không có quy định nào cho trả lại tiền BHXH 01 lần để phục hồi quá trình tham gia BHXH đối với thời gian đã nhận BHXH 01 lần.
Trường hợp Bạn tham gia BHXH 12 năm và chưa nhận BHXH 01 lần và đã đến tuổi nghỉ hưu thì Bạn có thể đóng 01 lần cho 8 năm còn thiếu để đủ 20 năm. Đóng xong tháng nào thì tháng sau sẽ nhận lương hưu.




Xem Nguyễn Thị Yến (trú phường Hòa Thọ Đông, Cẩm Lệ) hỏi:
Tôi được biết tham gia BHXH để được hưởng lương hưu hàng tháng và thẻ BHYT để chăm lo cuộc sống khi về già. Thưa Anh/Chị việc chăm sóc sức khỏe có ý nghĩa như thế nào với người lao động khi về già?

 Bà Hoàng Thị Đông- Phó Trưởng phòng Chế độ BHXH trả lời

Lương hưu có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong cuộc sống của người lao động khi về già, có lương hưu người lao động không chỉ hưởng tiền hàng tháng mà còn được cấp thẻ BHYT, được hưởng các quyền lợi khám, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe trọn đời do quỹ BHYT chi trả với số tiền khó đong đếm được, đặc biệt đối với người bị mắc bệnh hiểm nghèo, bệnh điều trị dài ngày thì vô cùng cần BHYT, thực tế cơ quan BHXH đã chi trả hàng trăm triệu đồng, thậm chí cả tỷ đồng để chữa trị cho những người hưởng lương hưu bị mắc bệnh hiểm nghèo. 
Lương hưu là chỗ dựa vững chắc cho người hết tuổi lao động, điều đó được minh chứng rõ nét trong những giai đoạn khó khăn của cuộc sống, đặc biệt là trong hai năm qua khi mà nền kinh tế bị ảnh hưởng nặng nề bởi dịch bệnh Covid-19, người dân phải đối mặt với những rủi ro trong cuộc sống khi không có thu nhập, bị ốm đau, bệnh tật, sức khỏe giảm sút thì khoản tiền lương hưu hàng tháng và quyền lợi về BHYT thực sự là cứu cánh cho họ. 
Qua quá trình tổ chức thực hiện chính sách BHXH từ trước đến nay, có nhiều người đã hưởng chế độ BHXH một lần từ rất lâu rồi, khi về già mong muốn nộp lại khoản tiền trợ cấp BHXH một lần đã nhận, tiếp tục tham gia BHXH cho số năm còn thiếu để hưởng lương hưu nhưng không còn cơ hội nữa, cơ quan BHXH không thể giải quyết được vì pháp luật hiện hành không có quy định.
Như vậy, có thể thấy rõ việc người lao động được hưởng lương hưu sẽ có nhiều quyền lợi ưu việt hơn chọn nhận BHXH một lần. Do vậy, trước khi quyết định hưởng BHXH một lần người lao động hãy cân nhắc nghĩ đến các quyền lợi được hưởng chế độ hưu trí khi hết tuổi lao động, nhất là trong thời gian tới đây người lao động dễ dàng được tiếp cận và thụ hưởng lương hưu khi Nhà nước sửa đổi điều kiện hưởng chế độ hưu trí theo hướng giảm dần số năm đóng BHXH tối thiểu từ 20 năm xuống 15 năm và xây dựng hệ thống BHXH đa tầng nhằm tạo điều kiện tối ưu cho người lao động dễ dàng tiếp cận và thụ hưởng quyền lợi của chế độ hưu trí lâu dài.




Xem Tuyết Trinh hỏi:
Tôi sinh năm 1985, giới tính nữ, thời gian đóng BHXH từ tháng 8/2006 đến nay, môi trường làm việc bình thường (tổng cộng là 15 năm 10 tháng) cho Tôi hỏi trường hợp Tôi muốn nghỉ việc thì tôi có được trợ cấp BHXH 1 lần hay phải chờ tới tuổi hưu mới lãnh tiền lương hưu hàng tháng.

* Về điều kiện hưởng BHXH một lần
Tại Khoản 1, Điều 8 Nghị định số 115/2015/NĐ-CP ngày 11/11/2015 của Chính phủ quy định người lao động mà có yêu cầu thì được hưởng BHXH một lần nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:
a) Đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định tại các Khoản 1, 2 và 4 Điều 54 của Luật BHXH mà chưa đủ 20 năm đóng BHXH hoặc theo quy định tại Khoản 3 Điều 54 của Luật BHXH mà chưa đủ 15 năm đóng BHXH và không tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện;
b) Sau một năm nghỉ việc mà chưa đủ 20 năm đóng BHXH và không tiếp tục đóng BHXH;
c) Ra nước ngoài để định cư;
d) Người đang bị mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS và những bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế.
Nếu bạn đã đáp ứng đủ điều kiện theo quy định của pháp luật nêu trên, bạn có quyền lựa chọn rút BHXH một lần bất kể thời điểm nào căn cứ vào nhu cầu thực tế của bạn.
Tuy nhiên, việc nhận BHXH một lần sẽ đem đến nhiều thiệt thòi cho người lao động, vì lợi ích trước mắt mà người lao động sẽ bỏ lỡ cơ hội được hưởng lương hưu để trang trải cuộc sống, cũng như được hưởng chế độ bảo hiểm y tế để chăm sóc sức khỏe khi về già. Theo tính toán của các tổ chức quốc tế và cơ quan BHXH, nếu cùng một thời gian đóng BHXH thì tổng lợi ích bằng tiền khi hưởng lương hưu hằng tháng sẽ cao hơn nhiều khi hưởng BHXH một lần. Do đó, cơ quan BHXH khuyến khích người lao động nên bảo lưu thời gian tham gia BHXH, tiếp tục tham gia BHXH bắt buộc nếu tiếp tục đi làm hoặc tham gia BHXH tự nguyện thay vì nhận BHXH một lần.




Xem Vũ Huy Phong hỏi:
 “Tôi đã tham gia bảo hiểm xã hội gần được 19 năm, vậy tôi nên tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng lương hưu hay nhận bảo hiểm xã hội một lần sẽ có lợi hơn?”. 

- Chế độ lương hưu tại Luật bảo hiểm xã hội 2014 là nhằm giúp người lao động bảo đảm cuộc sống khi hết tuổi lao động. Như vậy, việc tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng lương hưu sẽ có lợi cho người lao động hơn.
- Sau đây là ví dụ về trường hợp của anh Vũ Huy Phong để anh và mọi người hiểu rõ hơn về vấn đề này: 
+ Giả định đến hết năm 2016 anh Vũ Huy Phong đã tham gia bảo hiểm xã hội được 19 năm (từ năm 1998 - 2016), nếu anh quyết định nhận bảo hiểm xã hội một lần (đáp ứng đủ quy định tại Nghị quyết 93/2015/QH13 thực hiện chính sách hưởng bảo hiểm xã hội một lần đối với người lao động) thì mức hưởng của anh sẽ như sau: (16 năm X 1.5 tháng lương) + (3 năm X 2.0 tháng lương) = 30 tháng lương
 + Giả định anh Vũ Huy Phong tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội thêm 01 năm nữa (để đảm bảo điều kiện về số năm tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng lương hưu), thì tổng số tiền lương hưu anh được nhận (giả định anh Vũ Huy Phong thọ 73 tuổi - lấy mức tuổi thọ trung bình của Việt Nam) như sau: 13 năm nhận lương hưu X 12 tháng X 0.45 = 70.2 tháng lương (Lưu ý: Đây là ví dụ về trường hợp anh Vũ Huy Phong chỉ đóng bảo hiểm xã hội 20 năm, nếu anh tham gia bảo hiểm xã hội lâu hơn thì mức hưởng sẽ cao hơn; mặt khác, anh sống càng thọ thì tiền hưởng lương hưu của anh càng cao).




Xem Vũ Nga, (trú quận Sơn Trà) hỏi:
Vợ chồng tôi đã nhận đóng BHXH được hơn 20 năm. Trước đây, do chúng tôi đi định cư ở nước ngoài, nên đã làm thủ tục nhận BHXH một lần. Nay chúng tôi quay trở lại Việt Nam sinh sống, nên muốn trả lại tiền chế độ BHXH một lần đã nhận và đóng tiếp BHXH để sau này đủ điều kiện nhận lương hưu hàng tháng. Chúng tôi có thể làm được điều đó không?


Hiện nay không có quy định cho phép người đã nhận tiền trợ cấp BHXH một lần được hoàn trả lại số tiền đã nhận để bảo lưu thời gian đóng BHXH. Nhiều người từng nhận BHXH một lần, giờ đây bước sang tuổi già, không có lương hưu, nhiều lao động chịu sức ép về bệnh tật, chi trả viện phí và vẫn phải bươn chải kiếm sống khi về già, muốn nộp lại tiền BHXH một lần đã nhận, đóng tiếp để hưởng lương hưu lâu dài. Chúng tôi rất chia sẻ, song không thể nhận lại tiền và tính lại thời gian được. 




Xem Hoàng Hữu Vẽ hỏi:
Năm 2006 Tôi tham gia BHXH tại Công ty TNHH Địa Chính được 01 năm. Năm 2015 Tôi tham gia BHXH tại công ty mới đến nay. Vậy thời gian tham gia BHXH của Tôi của Công ty TNHH Địa Chính nhận BHXH 01 lần được không và thủ tục như thế nào?


Theo quy định tại Điểm b Khoản 1 Điều 8 Nghị định số 115/2015/NĐ-CP ngày 11/11/2015 của Chính phủ thì người lao động chưa đủ 20 năm đóng BHXH, sau một năm nghỉ việc và không tiếp tục đóng BHXH mà có yêu cầu thì được hưởng BHXH một lần.
Tuy nhiên, theo Bạn trình bày Bạn đang tham gia BHXH bắt buộc thì Bạn không thể làm thủ tục nhận BHXH 01 lần cho thời gian tham gia BHXH 01 năm tại Công ty TNHH Địa Chính. Trường hợp này, Bạn thông báo cho đơn vị làm thủ tục gộp sổ để cộng nối thời gian tham gia tại Công ty TNHH Địa Chính vào thời gian đang tham gia BHXH tại đơn vị mới.